Dù có bao nhiêu chữ, bao nhiêu câu, bao nhiêu đoạn, mảng, cuối cùng phải làm ra cho được bài – đúng hơn: một bài. Khi khen bài thơ, người ta nói: bài thơ từ trên xuống dưới liền một hơi, một mạch, chính là khen cái một đó, sự thống nhất đó. Một nhà thơ khuyên: “Không nên vì cái lông, cái cánh mà mất con chim hộc, chùn hồng”. Ý nói đừng có sa vào chữ, vào câu, vào chi tiết mà quên đi cái một hơi, một mạch của bài là cái quan trọn trên hết.
Sau đây chú xin dẫn một bài thơ của chú, không phải chú cho nó hay mà vì ở bài ấy, chú dụng công giữ gìn cái nó hơi nhất quán đó. Cái một hơi kín bên trong, dưới dạng nó bị đứt, như không liền lắm ở bên ngoài:
Gốc nhan vườn xưa cao khó hái
Tám mươi, nay mẹ hẳn lưng còng?
Chắp đường Nam – Bắc con thăm mẹ
Hái một chùm ngon dâng mẹ ăn.
Tám mươi, nay mẹ hẳn lưng còng?
Chắp đường Nam – Bắc con thăm mẹ
Hái một chùm ngon dâng mẹ ăn.
Đang nói chuyện gốc nhãn trong vườn, bỗng nhảy sang chuyện mẹ. Đang nói chuyên mẹ bỗng vọt qua nói chuyện thống nhất Bắc – Nam. Có phải ba mũi tên, mỗi mũi bắn về một phía không? Không. Dưới cái bề ngoài ngỡ như rời rạc ấy, bài thơ muốn diễn cái ý liền này: Gốc nhãn nơi nhà mẹ cao, mẹ già rồi ở nhà một mình không hái được. Bao giờ thống nhất đất nước con về thăm mẹ, con sẽ hái nhãn dâng mẹ ăn…
Hơi thơ có khi liền rõ ràng, có khi liền kín đáo. Bài thơ có lúc nối dưới dạng nối, có khi lại nối dưới dạng đứt. Nhưng bất cứ dưới dạng gì cũng đều phải liền một hơi từ đầu đến cuối.
Nhiều chữ mới làm nên một câu, nhiều câu mới làm nên một đoạn nhiều đoạn mới làm nên một bài. Một và nhiều, các cháu nhớ chứ?
Hơi thơ có khi liền rõ ràng, có khi liền kín đáo. Bài thơ có lúc nối dưới dạng nối, có khi lại nối dưới dạng đứt. Nhưng bất cứ dưới dạng gì cũng đều phải liền một hơi từ đầu đến cuối.
Nhiều chữ mới làm nên một câu, nhiều câu mới làm nên một đoạn nhiều đoạn mới làm nên một bài. Một và nhiều, các cháu nhớ chứ?
Từ khóa tìm kiếm nhiều: thơ về trẻ em
